arcania gothic 4

średnia gra, zły gothic? najwyraźniej; ta swoista próba zamerykanizowania gothica poskutkowała rzeczywiście pozytywnymi ocenami przez amerykanów kosztem zabicia marki; niemniej, trzeba przyznać, że fabuła nie jest taka głupia i z tej perspektywy nie widzę powodu dla którego nie można by ją uznać za kanoniczną; z grą są problemy techniczne, zwłaszcza na linuxie;


# zwiastun z rozgrywką


# wątpliwa amerykanizacja gry

pierwszym tego typu elementem jest opcja ustawienia sobie europejskiej albo amerykańskiej palety barw; ta pierwsza jest stonowana, ta druga bardziej żywa; czemu ma to służyć? nie wiem;

dubbingujący postaci konsekwentnie wypowiadają „zisza” (xesha), jak i „hejgen” (hagen); konsekwentnie, lecz nie w sposób spójny, jako że czasem pojawi się ktoś, kto jednak powie „hagen”;


# walka

celownik łuku „zjeżdża” podczas naciągania cięciwy;

kierunkowość sterowania podczas walki jest bezsensowna; to najczęściej przeszkadza niż pomaga;

wytrzymałość służy jedynie do wykonywania silnych ataków;

poza tym to polega to wszystko na oczekiwaniu na odnowienie się many albo wytrzymałości, by móc wykonać kolejne silniejsze ataki;


# ekwipaż i interfejs

w dzienniku od początku widzimy nagrody za misje, opis przedmiotu wraz z jego statystykami;

z drugiej strony nie ma godziny do zobaczenia w dzienniku, zatem nie możemy poznać pory dnia;

gra automatycznie zakłada postaci pierwszy zdobyty przedmiot z danej kategorii (hełm, pierścień, itd);

można wytwarzać jedzenie, regenerować zdrowie, konstruować broń; to pierwsze z biegiem czasu ma coraz mniejszy sens; to trzecie jest równie potrzebne;

nie ma sposobu na porównywanie wyposażenia;

czasem podczas wybierania opcji dialogowej „koniec” postać podskakuje, o ile dokona się tego spacją;

podczas plądrowania ciał wrogowie nie atakują, tylko grzecznie czekają (zdaje się że czas się zatrzymuje);


# skakanie i bieganie

skakanie wydaje się dość sztuczne, a do tego niejako można je przedłużać przytrzymując spację; co więcej, niektóre przedmioty można zdobyć jedynie skakając na skały, jednakowoż jeżeli skoczymy nie tam, gdzie ustawa przewidziała, to postać się cofnie; ogółem: skakanie jest trochę dziwaczne;

do tego dochodzi problem przy schodzeniu z półek skalnych; gra zatrzymuje postać przed stromizną, toteż trzeba nieco wyskoczyć by upaść; niestety postać i w tym jest nieznacznie blokowana, przeto trzeba wyskoczyć dość wysoko nad krawędzią, co ostatecznie tworzy takie wyjątkowo sztuczne wrażenie opieszałości i głupoty;

granic świata nijak nie da się przeskoczyć, bo się zginie; z tego to powodu nie można tutaj pływać, bo dopadną nas krwiożercze bestie, zupełnie jak w dragon's dogma 2;

nie można biegać, trzeba do tego używać run, a sama postać spowalnia w pomieszczeniach;


# ambient i udźwiękowienie

ambient bywa doprawdy epicki;

słychać burzę w jaskiniach;

od momentu przybycia do tooshoo dubbing staje się jakby przytłumiony; to kwestia poważnych kłopotów z kierunkowym dźwiękiem, który nie działa tak jak powinien;


# e3 trailer


# nawiązania do khorinis

natrafimy na wszystkie charakterystyczne postaci znane z gothica (bezimienny, milten, gorn, diego, lester, xardas);

szczaw królewski zastąpiono skalnicą królewską itd.;

w niektórych opisach przedmiotów gra odnosi się do poprzednich części gothica, np. w postaci wstawki „pewne grzybki tylko tam rosną”; opis pewnego amuletu wyjaśnia, że jego nazwa jest wyrazem dźwiękonaśladowczym człowieka, którego ugotowali orkowie;

rauter wspomina o winie z archolos; zanim kroniki myrtany stały się modne;

od rhobara 3-go można usłyszeć kwestię „witajcie w obozie”;

z poległego golema można wydobyć kryształ ogniskujący;


# uwagi ogólne

gra jest półotwarta, zamykana barierami w regionach; poza nimi i tak nie ma niczego interesującego; to po prostu wymuszanie grania od znacznika do znacznika;

na samym początku gry można zabijać owce, dzięki czemu dostaniemy reprymendę od matki; później przy gospodzie będzie można to samo uczynić z kurczakami, co poskutkuje dodatkowym dialogiem z npc-em;

ważne fabularnie kufry są zablokowane do czasu postępu w jej ramach;

zdobywanie zdolności w ramach drzewka rozwoju ograniczone jest poziomami postaci; wymusza to niejako harmonijny rozwój, lecz tylko przez chwilę; magia staje się dostępna do nauki po ukończeniu pierwszej lokacji tutorialowej;

dialogi to najczęściej tylko 1-2 linie do wyboru, i tyle; w raz z postępami fabularnymi postaci będą miały więcej do powiedzenia i, trzeba przyznać, że większość pytań zadawanych przez postać główną ma rozum i godność człowieka;

kupcy nie mają w ofercie niczego szczególnego poza surowcami do wytwarzania; wszystko, co można od nich kupić można też po prostu zdobyć lub samodzielnie wytworzyć z posiadanych surowców; mimo to, niektóre przedmioty absurdalnie trudno wytworzyć, np. setarrifską szatę wojenną; trzeba do niej jedwabiu, który można zdobyć dość późno, bo jest go mało, a to i tak trzeba wiedzieć gdzie szukać; do tego czasu to można sobie sprawić już zgoła lepsze wdzianko;

teleporter w drugiej lokacji działa na wyjątkowo krótką odległość, a i tak wywołuje ekran wczytywania;

po wykonaniu głównego zadania lokacji można powrócić do zleceniodawców i npc-ów dotkniętych zagadnieniem, by sprawdzić, co mają na ten temat do powiedzenia;


w srebrowodzkim lesie można natknąć się na nieśmiertelnego królika; cokolwiek by się nie zrobiło, nic mu się nie stanie;

20240508121330.png
nieśmiertelny królik

otwieranie wytrychów również zostało uproszczone, ograniczone do klikania w odpowiednim momencie;

przeciwnicy, w szczególności gobliny, czasem spadają automagicznie z wysokości, gdy na nas biegną, tudzież podchodzą z dołu pod stromą górę w jednej chwili; innymi słowy nie ma dla nich różnicy wysokości w pewnych sytuacjach;

występuje kilka zadań bez podpowiedzi czy znacznika; np. skrzynia za zamku srebrowód, o której informację otrzymujemy po przeczytaniu listu w bibliotece;

w thorniarze, okupowanej przez nieumarłych, ludziki odzywają się, gdy podejdzie się do ich drzwi;


osiągnięcia są dostępne jedynie na konsolach; nie reprezentują sobą niczego ciekawego;


# sprawy graficzne

kadrowanie podczas dialogów przycina głowy albo czoło; nie w każdym przypadku, lecz jest to nagminne;

20240506144123.png
kadrowanie ucinające głowę

skalowanie interfejsu jest fatalne dla rozdzielczości panoramicznych; litery są nieco zbyt małe; ogółem interfejs jest fatalny – można to było zrobić lepiej;


wersja gry na playstation 4 nie posiada scenek przerywnikowych; nie ma ich może wiele, lecz dopełniają historii;


animacja jedzenia jest uproszczona;

sposób narracji jest nieco surrealistyczny;


pojawiają się artefakty związane z wodą podczas deszczu;

20240429124554.png
kałuża przed
20240429124559.png
kałuża po

istnieje bestiariusz; to najlepszy sposób na sprawdzenie na linuxie, czy działają filmiki;


wszystkich przedmiotów do zebrania dotyczy efekt graficzny w postaci subtelnej złotej poświaty i motylów latająych dookoła; szczególnie widoczne jest to w przypadku roślin; jednocześnie upuszczone bronie nie są podświetlane i trudno je dostrzec w trawie;

20240502195200.png
podświetlone ziele lecznicze
20240506133655.png
bug, truchło krwiopijcy w nieosiągalnym miejscu

z bliska modele broni ładnie wyglądają;

tawerna to istny przykład na tworzenie wyraźnej iluzji tłoku; rozmówki między npc-ami są rzadkie, wyświetlane nad głowami postaci; co więcej, pojawiają się one rzadziej, gdy stoimy w pobliżu;

krzaki znikają gdy się w nie wejdzie;


w świecie gry zdarza się częsty rzęsisty deszcz i w ogóle częste gwałtowne zmiany pogodowe;

20240523202342.png
ulewny deszcz z widokiem na thorniarę

pochodnia pozostawia światło przy schowaniu; szczególnie widoczne jest to podczas używania kilofa na bryle skały, a przy okazji irytujące, dlatego że trzeba sobie tej pochodni ponownie użyć po takiej niezwykle skomplikowanej operacji; niemniej, pochodnia się przydaje, bo wiele jest jaskiń w argaanii;

mamy tu więcej elementów interaktywnych niż w gothicu; do repertuaru dochodzą m.in.: balia, krzesło, goblińskie bębny; kłopot z tym jest taki, że one do niczego nie służą; w szczególności: nie można spać używając łóżka;

na porządku dziennym zdarza się „skakanie” ekranu na nierównościach terenu czy zacinanie się postaci na schodach; z tego też powodu niebiezpiecznie jest wskakiwać na niektóre dachy, lecz niektóre są wręcz do tego przeznaczone, bo możemy tam znaleźć przedmioty;

gdy z pewnej odległości będziemy spoglądać w stronę kręgu teleportacyjnego, to dostrzeżemy wysoki słup światła przez krótką chwilę;


miejscami gra potrafi być nawet ładna, nie można jej odmówić pewnego specyficznego uroku; co więcej, filmiki są nawet interesujące i dopełniają kolorytu;

20240502201524.png
poszycie leśne
20240502220553.png
stewark, miasto na skale
20240506144259.png
wodospad przy zamku srebrowód
20240508170628.png
drzewo tooshoo na bagnach
20240521174928.png
szczątki smoka u podnóża klasztoru na klifie
20240521212435.png
zniszczony myrtański statek wojenny

widać klatkowanie przechodzących cieni poszycia leśnego; albo inaczej: wyraźnie widocznym jest przesuwanie się cienia w ramach cyklu dnia i nocy;

pierwsze spotkanie z demonicą xeshą w jaskini również obfituje w klatkującą animację;

przy trzęsących się liściach na bagnach często ukrywają się topielce; to akurat jest ciekawy efekt, który przez jakąś chwilę mnie mylił;

podczas siadania na ławce postać główna wtapia się w inną postać siedzącą na ławce;


w thorniarze pojawia się sporo barier magicznych blokujących od siebie części miasta; problem w tym, że widać je tylko pod odpowiednim kątem;

20240524191057.png
bariera niewidoczna patrząc na wprost
20240524191111.png
bariera widoczna pod kątem

# regiony

feshyrfeshyrmała wyspa nieopodal argaanii
rozdarta dziewicacleaved maidengospoda
stewarkstewarkmiasto na skale
krwawa dolinavalley of bloodteren loży łowców, miejsce fabularnego starcia
srebrowódsilverlakezamek i okoliczny las
bagna i czarne wodyswamp & blackwaterświęte drzewo tooshoo
klasztor na klifiemonasteryod tego momentu fabuła staje się nieco ciekawsza
czarne jarythe black gorgesmiędzy klasztorem a dżunglą
dżunglajungleotaczająca setarrif
zagubiona świątynia boginigoddess lost templegóra białooka
wioskavillageprzy thorniarze
thorniarathorniaramiejsce stacjonowania rhobara 3
wieża xardasaxardas towerwewnątrz góry białookiej
zoldrenzoldrengóra białooka, przy wieży xardasa
setarrifsetarrifstolica argaanii, dlc

# zbieractwo

można się bawić w zbieracza: fragmentów run, posążków innosa, artefaktów beliara, pradawnych relikwii; zebranie wszystkich daje nam automatycznie wysokopoziomowy przedmiot; czy warto? nie; w dlc od razu można uzyskać sprzęt lepszy od tego;

za posążki innosa dostajemy koronę z efektem świetlnym aureoli, za artefakty beliara – kosę, za pradawne relikwie – szatę maga wody i pochodnię z niebieskim płomieniem, za fragmenty runy wykopane z zapomnianych grobów – runę mrożącą przeciwników w okolicy;


# a mighty empire threatened – gamescom 2010 trailer


# przygotowanie prefixu wine

najpierw należy zmodyfikować prefix; wine-staging ma znany problem, który nie pozwala na instalację physx, toteż należy wybrać wine-ge;

# https://github.com/Winetricks/winetricks/issues/2210
# https://github.com/Matoking/protontricks/issues/290
# https://askubuntu.com/questions/593646/installing-physx-under-wine
# https://www.mankier.com/1/winetricks
# https://github.com/flightlessmango/MangoHud
# https://www.reddit.com/r/wine_gaming/comments/8ckaxb/dxvk_how_to_make_the_hud_work/
# https://www.reddit.com/r/linux_gaming/comments/bv7e56/recommend_the_tool_to_display_the_fps_on_linux/
# https://www.reddit.com/r/linux_gaming/comments/ei1jiu/how_to_see_fps_on_wine_games/
# https://steamcommunity.com/app/221410/discussions/0/4263206669456280128/
# https://www.reddit.com/r/SteamDeck/comments/pv2bf0/clarifying_support_for_nonsteam_games_and_stores/
# https://steamcommunity.com/sharedfiles/filedetails/?id=2426908567
# https://www.reddit.com/r/SteamController/comments/uak7hz/still_can_not_get_steam_overlay_working_for/
# https://wiki.archlinux.org/title/Wine
# https://linuxconfig.org/improve-your-wine-gaming-on-linux-with-dxvk
# https://github.com/doitsujin/dxvk/releases/tag/v2.3.1
# https://github.com/Heroic-Games-Launcher/HeroicGamesLauncher/discussions/855

export wine_path=/home/$USER/.local/share/lutris/runners/wine/wine-ge-8-26-x86_64/bin/
export WINE="$wine_path"/wine64
export WINEPREFIX=/run/media/$USER/games/tmp/pfx64-39690-ag4/
WINEARCH=win64 "$wine_path"/wineboot --init
        

modyfikacja prefixu będzie wymagała pobrania 2 gb danych do folderu pamięci podręcznej; można się z tym uporać zawczasu;

aria2c --dir=/home/$USER/.cache/winetricks/directx9/ https://files.holarse-linuxgaming.de/mirrors/microsoft/directx_Jun2010_redist.exe
aria2c --dir=/home/$USER/.cache/winetricks/wmp11/ https://web.archive.org/web/20190512112704/https://download.microsoft.com/download/3/0/8/3080C52C-2517-43DE-BDB4-B7EAFD88F084/wmp11-windowsxp-x64-enu.exe
aria2c --dir=/home/$USER/.cache/winetricks/physx/ https://us.download.nvidia.com/Windows/9.21.0713/PhysX_9.21.0713_SystemSoftware.exe
aria2c --dir=/home/$USER/.cache/winetricks/win7sp1/ --out=windows6.1-KB976932-X64.exe http://download.windowsupdate.com/msdownload/update/software/svpk/2011/02/windows6.1-kb976932-x86_c3516bc5c9e69fee6d9ac4f981f5b95977a8a2fa.exe
aria2c --dir=/home/$USER/.cache/winetricks/win7sp1/ --out=windows6.1-KB976932-X64.exe http://download.windowsupdate.com/msdownload/update/software/svpk/2011/02/windows6.1-kb976932-x64_74865ef2562006e51d7f9333b4a8d45b7a749dab.exe
        

physx powinien zainstalować się bez błędów jako pierwszy; jeżeli tak nie będzie to należy zacząć od początku;

winetricks -q physx
winetricks -q xact_x64 wmp11 dxvk
# protontricks 39690 physx xact_x64 wmp11 dxvk
        

katalogiem roboczym ma być folder gry, bowiem inaczej nie odnajdzie ona pliku konfiguracyjnego

export game_path=/run/media/$USER/games/heroic-library/ArcaniA/
cd "$game_path"
# /Data/Configuration/ProcessManager.xml
pwd
        

poprawa wydajności:

# https://www.pcgamingwiki.com/wiki/Arcania%3A_Gothic_4#Performance_tweaks
# https://www.pcgamingwiki.com/wiki/Arcania%3A_Gothic_4#Skip_intro_videos
nano ./Data/configuration/ProcessManager.xml
# ThreadConfig platform="PC" cores="16"
        

zmniejszenie czułości myszy:

# https://steamcommunity.com/sharedfiles/filedetails/?id=859607442
# "%UserProfile%\Documents\ArcaniA - Gothic 4\inputsettings.xml"
nano "$WINEPREFIX/drive_c/users/$USER/Documents/ArcaniA - Gothic 4/inputsettings.xml"
# 
        

usunięcie filmików startowych:

rm ./Data/Video/JWD_Logo.wmv
rm ./Data/Video/Nvidia.wmv
rm ./Data/Video/SB_Logo.wmv
        

zmiana lokalizacji z jakiegoś powodu nie działa poprzez language_setup.ini ani .exe

# https://steamcommunity.com/app/39690/discussions/0/540737262435098659/
# https://www.gog.com/forum/space_rangers_series/how_do_i_change_language_to_english
# https://support.gog.com/hc/en-us/articles/4412958845329-How-do-I-change-the-game-language?product=gog
nano ./Data/configuration/local.xml
# "en" → "pl"
        

gra może się nie uruchomić za pierwszym razem:

# https://www.protondb.com/app/39690
# https://github.com/ValveSoftware/Proton/issues/770
# https://www.pcgamingwiki.com/wiki/Arcania%3A_Gothic_4#Game_won.27t_start
cp ./Data/Video/B_ShadowBeast.wmv ./Data/Video/shine_glowing.wmv
cp ./Data/Video/B_ShadowBeast.wmv ./Data/Video/shine_turning.wmv
        

ręczne uruchomienie:

# https://www.pcgamingwiki.com/wiki/Wine
# https://www.reddit.com/r/linux_gaming/comments/743sts/fps_counter_on_wine_playonlinux/
# https://www.reddit.com/r/linux_gaming/comments/9lcoly/getting_steam_overlay_to_work_with_lutris_wine/
# https://gist.github.com/anonymous/844aefd70bb50bf72b35

export game="$game_path"/Arcania.exe
dxvk_hud=fps gamemoderun $WINE "$game"
# WINEESYNC=0 MANGOHUD_CONFIG=fps_only mangohud gamemoderun $WINE "$game"
# jeżeli twarze postaci posiadają zieloną poświatę to należy odznaczyć opcję „szczegółowe twarze” w opcjach graficznych gry
unset game game_path WINEPREFIX WINE wine_path
        

# alt+tab

użycie alt+tab psuje grę: ekran staje się czarny i nie ma żadnej odpowiedzi; możliwym rozwiązaniem kłopotu jest ustawienie wirtualnego pulpitu wine; w moim przypadku to nie zadziałało; gdyby z tego powodu wine chciał doinstalować mono, to należy to zignorować, inaczej zepsuje to wyświetlanie filmików;

# https://www.reddit.com/r/linux_gaming/comments/zwlbj9/alttabbing_breaks_the_game_on_proton/
# https://www.reddit.com/r/wine_gaming/comments/v0aglb/virtual_desktop_with_proton_using_protontricks/
# https://github.com/flathub/com.valvesoftware.Steam/issues/761
# https://www.youtube.com/watch?v=Q_xMmWt6sEY

WINEPREFIX=/run/media/$USER/games/heroic-library/pfx-arcania/ winetricks winecfg
# graphics → emulate a virtual desktop
        

innym sposobem jest użycie gamescope;

# https://linux-gaming.kwindu.eu/index.php?title=Gamescope
# https://news.ycombinator.com/item?id=38825005
# https://www.reddit.com/r/linux_gaming/comments/tv2ywr/gamescope_launch_argument_for_steam_deck/
# https://github.com/ValveSoftware/gamescope
# https://github.com/ValveSoftware/gamescope/issues/388
# https://discourse.nixos.org/t/launching-steam-games-with-gamescope-and-mangohud/23936

gamescope -r 75 -W 2560 -H 1080 -f -U -e --fsr-sharpness 0.2
gamescope -r 120 -W 2560 -H 1080 -U --borderless --fsr-sharpness 1
        

jeszcze inną opcją jest użycie menedżera kafelkowania (tiling manager), np. bwpsm; w tym przypadku chodzi o to, że pełny ekran dla takich menedżerów nie do końca oznacza to samo co dla zwyczajowego środowiska pulpitu;


# zwiastun premierowy


# ścieżki

kopia zapasowa:

# "%UserProfile%\Documents\ArcaniA - Gothic 4\"

7z a -ttar ~/library-hppc/roboczy/arcania-gothic-4.tar \
'/run/media/edissu/games/heroic-library/pfx-arcania/drive_c/users/edissu/Documents/ArcaniA - Gothic 4/'

7z a -ttar ~/library-hppc/roboczy/arcania-gothic-4.tar \
'/home/edissu/Documents/ArcaniA - Gothic 4/'
        

użyty wine: wine-ge-8-26-x86_64


# filmografia